اگر اخبار اخیر را دنبال کرده باشید، احتمالاً متوجه شدهاید که مهمترین عامل رشد قیمتها در بازار داخلی، افزایش تنشهای ژئوپلیتیکی بوده است. یکی از مهمترین اتفاقاتی که به بازار شوک وارد کرد، حمله به تأسیسات عسلویه بود؛
جایی که مخازن و بخشهایی از فرآوری گاز هدف قرار گرفتند. البته خطوط لوله اصلی مورد حمله قرار نگرفتند، زیرا بازسازی آنها ممکن است سالها زمان ببرد. به نظر میرسد هدف این اقدام بیشتر ارسال یک پیام هشدار بوده است: اگر حمله به زیرساختها ادامه پیدا کند، پاسخ مشابهی داده خواهد شد.
پس از این اتفاق، ایران نیز واکنش متقابل نشان داد و سپس اعلام شد که حمله به زیرساختها تکرار نخواهد شد. حتی دونالد ترامپ نیز اعلام کرد که از این اقدام اطلاع قبلی نداشته است.
با این حال، کمی بعد اسکات بسنت در واکنش به این تحولات جملهای قابل توجه مطرح کرد:
گاهی برای کاهش تنشها، لازم است ابتدا سطح تنش افزایش یابد.
همین اظهارنظر باعث شد احتمال حملات محدود به زیرساختهای حیاتی ایران، بهویژه شبکه برق، در سناریوهای تحلیلی مطرح شود.
دومینو فروپاشی در تاریکی؛ پیامدهای وحشتناک حمله به شبکه برق ایران
اگر زیرساختهای برق هدف قرار بگیرند، پیامدهای آن بسیار گسترده خواهد بود. در چنین حالتی، نهتنها بخشهایی از ایران بلکه احتمالاً کل منطقه با اختلال جدی در برق روبهرو میشود.
قطع برق تنها به خاموشی محدود نمیشود. تقریباً تمام زنجیره تولید و توزیع به برق وابسته است:
- تولید صنعتی متوقف میشود
- فرآوری و انتقال سوخت مختل میشود
- پمپبنزینها عملاً از کار میافتند
- زنجیره تأمین مواد غذایی دچار اختلال میشود
در چنین شرایطی حتی اگر افراد ژنراتورهای شخصی داشته باشند، تأمین سوخت برای آنها نیز دشوار خواهد شد، زیرا تولید و توزیع بنزین و گازوئیل خود به زیرساختهای برقی وابسته است. اگر این وضعیت ادامه پیدا کند، ممکن است در کمتر از یک هفته کمبود کالاهای اساسی در بازار شکل بگیرد.
به همین دلیل، سناریوی حمله به نیروگاهها از دید بسیاری از تحلیلگران یکی از حساسترین سناریوهای امنیت انرژی در منطقه محسوب میشود.
کفسازی تتر در ۱۴۲ هزار تومان و خیز برای تارگتهای نجومی
همین فضای نااطمینانی باعث شد بازار ارز به سرعت واکنش نشان دهد. در حال حاضر قیمت تتر در محدوده ۱۶۲ هزار تومان قرار دارد. با این حال، به دلیل کاهش حجم معاملات و محدودیت نقدینگی در بازار، این قیمت لزوماً بازتاب کامل واقعیت بازار نیست.
بر اساس تحلیل ارائهشده:
- کف واقعی قیمت در محدوده ۱۴۲ هزار تومان شکل گرفته است.
- هدف میانمدت بازار میتواند حدود ۱۷۴ هزار تومان باشد.
- در سناریویی که حتی جنگ در همین مقطع متوقف شود اما خسارات باقی بماند و فشار تحریمها ادامه داشته باشد، هدف بلندمدت حدود ۲۵۰ هزار تومان برای دلار یا تتر مطرح میشود.
حتی اگر درگیریهای نظامی در همین مقطع متوقف شوند، پابرجا ماندن خسارات زیرساختی و فشار تحریمها باعث میشود تا انتظار برای کاهش چشمگیر قیمت ارز در کوتاهمدت، دور از واقعیتهای اقتصادی باشد.
