امیدها برای پایان سریع جنگ در خاورمیانه که در دو روز گذشته باعث رشد بازارهای سهام شده بود، با سخنرانی شب گذشته دونالد ترامپ بهطور ناگهانی رنگ باخت.
ترامپ در سخنرانی خود اعلام کرد که آمریکا طی دو تا سه هفته آینده ضربات «بسیار سخت» به ایران وارد خواهد کرد. این اظهارات بلافاصله بازارهای مالی را تکان داد و روند صعودی روزهای اخیر را معکوس کرد.
تغییرات شاخصهای آسیایی:
- شاخص Kospi کره جنوبی: با سقوط ۵/۵ درصدی پیشتاز افت در منطقه بود.
- شاخص Nikkei 225 ژاپن: حدود ۲/۳۸ درصد کاهش یافت.
- بازارهای هنگکنگ و چین: معاملات خود را با روند منفی آغاز کردند.
- همچنین معاملات آتی شاخصهای سهام آمریکا و اروپا نیز افت بیش از ۱ درصدی را نشان میدهند.
جهش شدید قیمت نفت
واکنش مستقیمتر به تهدیدات ترامپ، افزایش قابلتوجه قیمت انرژی بود:
- نفت خام Brent: با جهش ۶/۷ درصدی به ۱۰۷/۹۲ دلار در هر بشکه رسید.
- نفت WTI (آمریکای شمالی): با رشد ۶/۲ درصدی به ۱۰۶/۳۹ دلار رسید.
تحلیلگران معتقدند تأکید ترامپ بر ادامه درگیری در هفتههای آینده، ریسک آسیبهای گستردهتر به زیرساختهای انرژی در منطقه خلیج فارس را بهشدت افزایش داده است.
واکنش بازار اوراق قرضه و ارز
- بازده اوراق قرضه ۱۰ ساله آمریکا: با ۶ واحد افزایش به ۴/۳۸۴ درصد رسید که نشاندهنده خروج سرمایهگذاران از بازار اوراق است.
- شاخص دلار آمریکا: با رشد ۰/۵ درصدی به ۱۰۰/۱۶۲ رسید و زیانهای قبلی خود را جبران کرد.
- ارزهای آسیایی: ین ژاپن و وون کره جنوبی که در ابتدای جلسه معاملاتی تقویت شده بودند، در مقابل دلار تضعیف شدند.
- اونس طلا: در واکنش به این وضعیت، قیمت نقدی طلا ۳/۶ درصد کاهش یافت و به ۴۵۸۶ دلار در هر اونس رسید.
تحلیلگران: چرا بازارها به حرف ترامپ بیاعتماد شدند؟
اگرچه ترامپ مدعی است عملیات نظامی آمریکا «تقریباً به اهداف خود رسیده»، اما بازارها به دلایل زیر به این اظهارات بدبین هستند:
اعزام تجهیزات نظامی بیشتر: گزارشها حاکی از اعزام سومین ناو هواپیمابر و نیروهای نظامی بیشتر به منطقه است. کارشناسان معتقدند این اقدام با ادعای پایان جنگ همخوانی ندارد.
شرط بازگشایی تنگه هرمز: ترامپ اعلام کرده تنها در صورتی درخواست آتشبس را بررسی میکند که تنگه هرمز «آزاد و باز» شود؛ موضوعی که نشان میدهد تنشها ممکن است بسیار طولانیتر از حد انتظار باشد.
تردید در توافق: مقامات تهران ادعای ترامپ مبنی بر درخواست ایران برای آتشبس را تکذیب کردهاند که این خود به پیچیدگی و ابهام در چشمانداز پایان جنگ افزوده است.
ریسکهای ژئوپلیتیک همچنان تعیینکننده
بازارهای مالی که با وعده خروج زودهنگام آمریکا از درگیری، روزهای پرامیدی را پشت سر گذاشته بودند، اکنون با واقعیتِ تداوم تنشها و ناامنی در بازارهای انرژی مواجه شدهاند. همانطور که کارشناسان اقتصادی اشاره کردهاند: «تا وقتی که آتشبس واقعی برقرار نشود، ریسک اخلال در عرضه انرژی و نوسانات شدید داراییهای پرریسک همچنان بر بازار سایه خواهد انداخت.»
