در بازار ایران، آنقدر بروکر فعال وجود دارد که اگر بخواهیم مقایسه کنیم، شاید هیچ کشوری در دنیا به این تعداد کارگزار نداشته باشد.
اما مشکل اصلی اینجاست که بیشتر این بروکرها B Book هستند؛
نوعی بروکر که سودش در ضرر معاملهگر است.
بروکر B Book تو را مستقیم به بازار وصل نمیکند، بلکه معاملاتت در داخل سیستم همان بروکر انجام میشود.
یعنی اگر تو ضرر کنی، سود مستقیم به جیب خودش میرود.
به همین دلیل، بسیاری از این بروکرها برای حفظ سود، اقدام به دستکاری چارت، شدوسازی، و تغییرات مصنوعی در قیمتها میکنند تا تریدر را در ضرر نگه دارند.
در مقابل، بروکر A Book عملکردی شفاف دارد و معاملات را مستقیماً به بازار واقعی و تأمینکنندگان نقدینگی متصل میکند.
درآمدش فقط از کمیسیون یا اسپرد منصفانه روی معاملات است، نه از باخت کاربران.
به همین خاطر تضاد منافع ندارد و بیشتر مورد اعتماد حرفهایهاست.
اتصال بروکرها به بازار اصلی: STP و ECN
وقتی میگوییم یک بروکر از نوع A Book است، یعنی سفارشاتت را از طریق یکی از دو روش زیر به بازار واقعی ارجاع میدهد:
۱. مدل STP) Straight Through Processing)
در این روش، معاملات بهصورت مستقیم و بدون دخالت دستی بروکر، به چند تأمینکننده نقدینگی (مثل بانکها و مؤسسات مالی بزرگ) ارسال میشوند.
بروکر تنها نقش واسط انتقال سفارشات را دارد.
مزیت آن سادهبودن و سرعت بالاست، اما معمولاً اسپرد کمی بالاتر از مدل ECN دارد و دانش تکنیکی خاصی نمیخواهد.
۲. مدل ECN) Electronic Communication Network)
در این مدل، معاملهگران در یک شبکهی الکترونیکی با سایر شرکتکنندگان بازار ٬ از جمله بانکها، بروکرها و حتی دیگر تریدرها ٬ مستقیماً در ارتباطاند.
قیمتها شفافاند و اسپردها بسیار پایینتر است.
ECN مناسب معاملهگران حرفهایتر است، چون کمیسیون جداگانه دارد اما بهترین کیفیت اجرای سفارش را فراهم میکند.
بنابراین وقتی اسم بروکری مثل ارانته یا FXPro را میشنوی و نوشته شده A Book / ECN یا STP، یعنی این کارگزار سفارشاتت را واقعاً به بازار جهانی وصل میکند و از سود یا ضرر تو تأثیر نمیگیرد.
در نتیجه، اگر به دنبال معامله واقعی و شفاف در فارکس هستی، باید بروکری را انتخاب کنی که مدل کاریش A Book و اتصالش STP یا ECN باشد ٬ یعنی دقیقاً روبهروی مدل پرریسک و غیرشفاف B Book.

بروکرهای A Book و B Book؛ تفاوت، مزایا و معایب
در نگاه اول ممکن است معامله در بازار فارکس ساده و مستقیم به نظر برسد، اما زمانی که وارد این حوزه میشوید، متوجه پیچیدگیها و تخصص بالای آن خواهید شد.
یکی از نخستین و مهمترین تصمیمها در مسیر ترید، انتخاب بروکر مناسب و قابل اعتماد است.
بروکر در واقع واسطهای میان خریدار و فروشنده بوده و نقش مهمی در امنیت و اجرای معاملات دارد.
اگر بخواهیم بروکرها را دستهبندی کنیم، معمولاً در سه گروه اصلی جای میگیرند: Hybrid، A Book و B Book.
از میان اینها، دو نوع A Book و B Book بیشترین کاربرد را در بازار فارکس دارند و هر یک شیوه عملکرد، مزایا و معایب مخصوص به خود را دارند.
پس پرسش مهم این است:
برای یک تریدر، کدام مدل انتخاب بهتری است؟
در ادامه با بررسی دقیق این دو نوع بروکر، به پاسخ این سؤال خواهیم رسید.
بروکر A Book چیست و چگونه عمل میکند؟
بروکرهای A Book از ریسک پایینتری برخوردارند و به همین دلیل معمولاً سوددهی آنها پایدارتر است.
در این مدل، تمرکز بروکر روی افزایش حجم معاملات قرار دارد، نه روی نتیجه سود یا زیان هر معاملهگر.
منبع اصلی درآمد این نوع بروکر، کارمزد (کمیسیون) و اسپرد معاملات است.
از آنجا که در بروکرهای A Book معاملات واقعی به بازار بینبانکی یا تأمینکنندگان نقدینگی منتقل میشود، بروکر نقشی در جهتگیری قیمت ندارد و تنها وظیفهاش انتقال سفارشها و دریافت کارمزد از هر معامله است.
به همین دلیل هرچه تعداد معاملات بیشتر باشد، سود بروکر نیز افزایش پیدا میکند.
این شیوه برای بروکرهایی که بهتازگی وارد بازار فارکس شدهاند، انتخاب مناسبی است؛
چون هم ساختار سادهتری دارد و هم ریسکش نسبت به سایر مدلها کمتر است.
بروکر B Book چیست و چگونه عمل میکند؟
بروکرهای B Book که با نام بازارساز (Market Maker) نیز شناخته میشوند، در واقع برخلاف مدل A Book در مسیر مستقیم ریسک بازار قرار میگیرند.
این بروکرها در سوی مقابل معاملهگران خود قرار میگیرند؛ به همین دلیل، سود یا زیان معاملهگر مستقیماً با سود یا زیان بروکر ارتباط دارد.
در مدل B Book، بروکر مسئولیت کامل ریسک معاملات را میپذیرد و وظیفه دارد پرداختها و سود مشتریان را خودش پوشش دهد.
برای مدیریت این ریسک، از استراتژیهای خاص و پیچیده پوششدهی استفاده میشود تا از زیانهای احتمالی جلوگیری گردد.
با وجود مزایای این سیستم، باید توجه داشت که مدل B Book برای تریدرهای حرفهای و با تجربه مناسبتر است؛
زیرا در صورت نداشتن دانش کافی از رفتار بازار، احتمال ضرر برای افراد تازهکار بسیار بالا خواهد بود.
تفاوتهای بروکرهای A Book و B Book؛ مزایا و معایب
یکی از اصلیترین دغدغههای تریدرها، انتخاب میان دو مدل متفاوت A Book و B Book است.
اگر قصد فعالیت در بازار فارکس دارید و هنوز نمیدانید کدام نوع بروکر برای شما مناسبتر است، شناخت دقیق مزایا و معایب هر مدل به تصمیمگیری آگاهانه کمک میکند.
در ادامه، مقایسهای خلاصه و کاربردی از این دو مدل آورده شده است:
بروکر A Book
مزایا:
- بدون ریسک معاملاتی مستقیم برای بروکر
- سودآوری بالا با افزایش تعداد معاملات
- سازگار با سبکهای مختلف معاملاتی (اسکالپ، تریدینگ و…)
- کیفیت اجرای سفارشات مستقل از عملکرد معاملهگران
- عدم وجود تضاد منافع میان بروکر و تریدر
- امکان کسب درآمد نامحدود بر اساس حجم معاملات
معایب:
- بازده کلی کمتر نسبت به مدل B Book
- وابستگی کیفیت اجرای سفارشات به تأمینکنندگان نقدینگی
- نیاز به سرمایه اولیه برای افتتاح حساب
- اجرای سفارشات کندتر از مدل B Book در برخی شرایط
- محدودیت در سطح اهرم و استاپاوت
بروکر B Book
مزایا:
- سودآوری بالاتر نسبت به مدل A Book
- عدم نیاز به سپردهگذاری اولیه
- اجرای سریعتر سفارشات
- سطح اهرم و استاپاوت مشابه شرایط واقعی بازار
معایب:
- ریسک بالای معاملات برای بروکر
- احتمال کاهش کیفیت اجرای سفارشات در جهت سودآوری بیشتر
- تأثیر مستقیم رفتار تریدرها بر سود یا زیان بروکر
- پایداری سودآوری کاهش مییابد در دورههای بلندمدت
لیست بروکرهای A Book مناسب کاربران ایرانی
در میان بروکرهایی که از مدل A Book استفاده میکنند، تعدادی نیز به کاربران ایرانی خدمات ارائه میدهند.
این نوع بروکرها با انتقال مستقیم سفارشات به تأمینکنندگان نقدینگی، ریسک معاملاتی کمتری دارند و شفافیت بالاتری در اجرای معاملات فراهم میکنند.
در جدول زیر میتوانید لیست بروکرهای فعال در سیستم A Book را مشاهده کنید؛
ستونهای STP و ECN نیز نشاندهنده نوع اتصال مستقیم به بازار هستند:
| نام بروکر | نوع مدیریت ریسک | STP | ECN |
| ارانته (Errante) | A Book | ندارد | دارد |
| اینفینوکس (Infinox) | A Book | دارد | دارد |
| اف ایکس پرو (FXPro) | A Book | دارد | ندارد |
| مونتا مارکتس (Moneta Markets) | A Book | دارد | دارد |
| ایکس چیف (xChief) | A Book | دارد | ندارد |
| بلو اف ایکس (BelleoFX) | A Book | دارد | ندارد |
| سی پی تی مارکتس (CPT Markets) | A Book | دارد | دارد |
| کپیتال اکستند (CapitalXtend) | A Book | دارد | دارد |
| سی ام اس پرایم (CMS Prime) | A Book | دارد | دارد |
| دو پرایم (Doo Prime) | A Book | دارد | دارد |
| جی تی سی اف ایکس (GTCFX) | A Book | ندارد | دارد |
| اینوستیزو (Investizo) | A Book | دارد | دارد |
| ترندو (Trendo) | A Book | ندارد | دارد |
| وی تی مارکتس (VT Markets) | A Book | دارد | دارد |
لیست بروکرهای ترکیبی (A Book + B Book)
در برخی بروکرها، سیستم مدیریت ریسک به صورت ترکیبی از مدلهای A Book و B Book عمل میکند.
در این نوع بروکرها، همه حسابهای معاملاتی تحت مدل A Book نیستند؛
بلکه بسته به نوع حساب و میزان سرمایهگذاری (دیپازیت)، ممکن است سفارشها به تأمینکنندگان نقدینگی (LP) ارسال شوند.
معمولاً حسابهایی با سرمایه بالاتر در مدل A Book پردازش میشوند.
در جدول زیر لیست بروکرهایی را مشاهده میکنید که از مدل ترکیبی A+B استفاده میکنند:
| نام بروکر | نوع مدیریت ریسک | STP | ECN |
| آلپاری (Alpari) | ترکیبی A+B | ندارد | دارد |
| لایت فایننس (LiteFinance) | ترکیبی A+B | ندارد | دارد |
| فیبو گروپ (Fibo Group) | ترکیبی A+B | دارد | ندارد |
| گرند کپیتال (Grand Capital) | ترکیبی A+B | دارد | دارد |
| آیافسی مارکتس (IFC Markets) | ترکیبی A+B | دارد | ندارد |
| آیرون افایکس (IronFX) | ترکیبی A+B | دارد | دارد |
| نورد افایکس (NordFX) | ترکیبی A+B | ندارد | ندارد |
لیست بروکرهای A Book و B Book (مدل ترکیبی و انتخابی)
در برخی بروکرها، سیستم معاملاتی به صورت ترکیبی از مدلهای A Book و B Book اجرا میشود.
در این روش، خود بروکر تصمیم میگیرد هر سفارش را در کدام مسیر پردازش کند.
معمولاً معاملات تریدرهای ضررده در B Book نگهداری میشود، در حالیکه سفارشات تریدرهای سودده به تأمینکنندگان نقدینگی (LP) ارجاع داده میشود.
در جدول زیر لیست بروکرهایی آورده شده که از هر دو مدل A Book و B Book استفاده میکنند:
| نام بروکر | نوع مدیریت ریسک | STP | ECN |
| آمارکتس (AMarkets) | “A Book, B Book” | دارد | دارد |
| دلتا افایکس (DeltaFX) | “A Book, B Book” | ندارد | دارد |
| اینوسلو (Inveslo) | “A Book, B Book” | دارد | دارد |
| اوربکس (Orbex) | “A Book, B Book” | دارد | ندارد |
| آرون گروپس (Aron Groups) | “A Book, B Book” | ندارد | دارد |
| ایکس بیتی افایکس (XBTFX) | “A Book, B Book” | ندارد | دارد |
لیست بروکرهای بینالمللی A Book
در سطح جهانی، برخی از بروکرهای معتبر و تراز اول فارکس از مدل مدیریت ریسک A Book استفاده میکنند.
این بروکرها سفارشات را مستقیماً به تأمینکنندگان نقدینگی (Liquidity Providers) منتقل کرده و از تضاد منافع با معاملهگران جلوگیری میکنند.
هرچند این کارگزاریها به دلایل رگولاتوری یا محدودیتهای جغرافیایی به کاربران ایرانی خدمات ارائه نمیدهند، اگر ساکن خارج از ایران هستید، میتوانید آنها را بهعنوان گزینههای حرفهای بررسی کنید.
| نام بروکر | نوع مدیریت ریسک | STP | ECN |
| ارانته (Errante) | A Book | ندارد | دارد |
| ونتیج (Vantage) | A Book | دارد | دارد |
| تاپ افایکس (TopFX) | A Book | ندارد | ندارد |
| پارامونت (Paramount) | A Book | ندارد | دارد |
| مولتی بانک گروپ (MultiBank Group) | A Book | ندارد | دارد |
| آیامام افایکس (IMMFX) | A Book | دارد | ندارد |
| گلوبال پرایم (Global Prime) | A Book | ندارد | دارد |
| افایکس چویس (FxChoice) | A Book | ندارد | ندارد |
| افایکس سیسی (FXCC) | A Book | ندارد | دارد |
| فیوژن مارکتس (Fusion Markets) | A Book | ندارد | ندارد |
| افپی مارکتس (FP Markets) | A Book | دارد | دارد |
| فیپر (Fiper) | A Book | ندارد | ندارد |
| افبیاس (FBS) | A Book | دارد | ندارد |
| بیدی سوییس (BDSwiss) | A Book | دارد | ندارد |
| ایایای افایکس (AAAFx) | A Book | ندارد | دارد |
| اکتیوتریدرز (ActivTrades) | A Book | دارد | ندارد |
بروکر IB چیست؟
عبارت IB مخفف Introducing Broker به معنی «بروکر معرفیکننده» است.
این نوع کارگزاریها مستقیماً اجرا کنندهی معاملات نیستند، بلکه نقش واسطه یا معرف میان بروکر اصلی (Main Broker) و تریدرها را دارند.
در واقع، یک IB معمولاً با بروکر مادر قرارداد همکاری دارد و وظیفهاش جذب مشتری، آموزش یا ارائهی پشتیبانی محلی است.
زمانی که مشتریان تحت معرفی او معامله میکنند، بروکر اصلی درصدی از کمیسیون یا اسپرد هر معامله را به IB پرداخت میکند.
به زبان ساده:
- IB خودش بازار یا پلتفرم معاملاتی ندارد.
- تنها به عنوان بازوی بازاریابی و خدمات مشتری برای بروکر اصلی فعالیت میکند.
- درآمدش از پورسانت یا کمیسیون معاملات مشتریان معرفیشده تأمین میشود.
به عنوان مثال، ممکن است شما از طریق لینک معرفی یک IB ایرانی در بروکر خارجی ثبتنام کنید؛
در این صورت، تمام معاملات شما در آن بروکر انجام میشود، اما IB از هر معاملهی شما درصدی دریافت میکند و در عوض معمولاً پشتیبانی فارسی، آموزش یا تخفیف کمیسیون ارائه میدهد.
کدام بروکر A Book برای فعالیت مناسب است؟
انتخاب بروکر A Book مناسب بستگی مستقیم به شرایط فردی شما دارد؛
از جمله محل اقامت، میزان سرمایه، استراتژی معاملاتی و ترجیح در سرعت اجرای سفارشات.
بروکرهای A Book همه در یک اصل مشترکاند:
آنها معاملات را مستقیماً به تأمینکنندگان نقدینگی (Liquidity Providers) ارجاع میدهند و از سود یا زیان تریدر تأثیر نمیپذیرند.
بر اساس محتوای قبلی، میتوان بروکرها را به سه گروه اصلی تقسیم کرد:
۱. بروکرهای A Book فعال برای کاربران ایرانی
برای تریدرهای داخل ایران، گزینههایی مثل ارانته، FXPro، مونتا مارکتس، ایکس چیف، CapitalXtend و CPT Markets از بهترین انتخابها هستند.
این بروکرها از مدل مدیریت ریسک A Book استفاده میکنند، دارای اتصال STP یا ECN هستند و شرایط معاملاتی نسبتاً پایدار و قابل اعتماد دارند.
مهمترین مزیت آنها شفافیت کامل در معاملات و عدم تضاد منافع با کاربر است.
۲. بروکرهای ترکیبی (A+B یا A Book & B Book)
مدل ترکیبی در بروکرهایی مثل Alpari، LiteFinance، IFC Markets و IronFX دیده میشود.
در این حالت، نوع حساب معاملاتی تعیین میکند که معاملات شما A Book اجرا شوند یا B Book.
اگر مبلغ دیپازیت بالا باشد، معاملاتتان به تأمینکنندگان نقدینگی ارجاع داده میشود، یعنی A Book واقعی.
۳. بروکرهای A Book بینالمللی (خارجی و حرفهایتر)
اگر خارج از ایران زندگی میکنید، بروکرهای Vantage، FP Markets، Global Prime و FXCC از معتبرترین گزینهها هستند.
این بروکرها تحت نظارت نهادهای مالی جهانی (مثل ASIC، FCA، CySEC) فعالیت میکنند و بهترین گزینه برای تریدرهای حرفهای با سرمایه بزرگ محسوب میشوند.
نتیجه نهایی
برای کاربران ایرانی، بروکرهای ارانته Errante و CapitalXtend از نظر امنیت، پشتیبانی و دسترسی به نقدینگی جهانی، مناسبترین گزینههای مدل A Book واقعی هستند.
اما اگر سرمایه بالایی دارید یا خارج از ایران معامله میکنید، بروکرهای Vantage و Global Prime از نظر کیفیت اجرای سفارشات حرفهایترین انتخاب خواهند بود.